Pleegmoeder Geertje: ‘Ga in hun wereld staan en pak samen het probleem aan’

Oktober 2016 – Geertje en haar man hebben vier kinderen: pleegzoon Nabil van bijna 16 jaar en drie eigen kinderen: Tirza (22), Esther (18) en Sjoert (16) jaar. Nabil woont sinds februari 2013 bij hen in huis. Geertje werkt sinds 2003 in het onderwijs en geeft les aan groep 7/8. Ik sprak met Geertje over haar ervaringen met pleegzorg in het onderwijs.

Ben je vanuit je werk bekend met de Week van de Pleegzorg?
“Als leerkracht op de basisschool krijg je vrij weinig mee over pleegzorg. En dat terwijl er relatief veel pleegkinderen bij ons op school zitten (twee in mijn eigen klas en +/- 10 in totaal op school). Ook toen ik op de pabo zat, was er vrij weinig aandacht voor pleegzorg. We zijn ons pas gaan verdiepen in pleegzorg toen we de oproep zagen voor Nabil, via de kerk in Krimpen.”

Heb je er wat aan dat je zelf pleegouder bent?
“Ja sinds ik pleegouder ben, heb ik veel meer begrip voor de problematiek van pleegkinderen. In het verleden heb ik een jongen in de klas gehad met hechtingsproblematiek (adoptie). Ik wist dit omdat zijn moeder mij dat had verteld. Anders had ik het niet geweten. Hij mankeerde naar mijn idee verder niets en daarom behandelde ik hem ook niet anders dan de andere kinderen. Dat heeft voor mij best nare gevolgen gehad. Ik kreeg veel verwijten van zijn ouders. Als ik op dat moment had geweten wat ik nu weet, zou ik zeker anders gehandeld hebben. Daarom heb ik laatst het artikel over hechting uit de nieuwsbrief pleegzorg verspreid onder mijn collega’s zodat ze ervan kunnen leren.”

Zijn pleegkinderen als alle andere kinderen in de klas of zie je verschil?
“Nu we zelf een pleegzoon hebben, begrijp ik beter waarom pleegkinderen soms onrustig zijn, continu hun omgeving aan het scannen zijn en zich niet kunnen concentreren. Ik kan hen daarbij helpen door duidelijkheid en structuur te bieden. Dit geldt uiteraard voor ieder kind, maar voor pleegkinderen bijna in het extreme.”

Hoe ga je als leerkracht om met ouders op afstand?
“Als leerkracht heb ik geen ervaring met ouders op afstand, zoals de ouders van pleegkinderen. Feestdagen zoals Vaderdag en Moederdag willen wel eens problemen geven, met name in de onderbouw, maar dat geldt niet specifiek voor pleegkinderen.”

Wordt er in jullie team op school gesproken over pleegzorg?
“Nee, ik merk dat pleegzorg geen gespreksonderwerp is en dat is best jammer. Misschien dat FlexusJeugdplein een keer een middag of ochtend onder schooltijd voorlichting kan geven.”

Wat hebben kinderen volgens jou nodig wanneer er een pleegkind in de klas komt?
“Ik denk dat je kinderen moet leren meer begrip te hebben voor de situatie van pleegkinderen. Mijn ervaring is bijvoorbeeld dat pleegkinderen vaker liegen. Het is goed als kinderen begrijpen waarom ze dat doen. Verder denk ik dat je alleen in specifieke situaties aan kinderen moet uitleggen wat er speelt. Mijn ervaring is dat kinderen elkaar eerder accepteren met hun ‘gebreken’ dan volwassenen.”

Hoe verliep de plaatsing van jouw pleegzoon op zijn school?
“Op de school van onze pleegzoon was er weinig begrip voor zijn gedrag en leersituatie. Ik ben ervan overtuigd dat kinderen zoals hij met veel begeleiding en eeuwig geduld succesvol kunnen zijn. Kinderen alleen op hun verantwoordelijkheid wijzen, heeft naar mijn mening geen enkel nut. Ga in hun wereld staan en pak samen het probleem aan. Zorg voor succeservaring. Dit is thuis goed uit te voeren. Het is wel intensief, maar het loont. In de klas is dit niet altijd even goed inpasbaar. Daar is inmiddels al zoveel zorg dat pleegkinderen wel eens vergeten worden. Sommige scholen lijken weinig begrip te hebben voor de situatie van pleegkinderen en vinden dat ze gewoon in het dagelijks leven moeten mee draaien. Wij merkten op de school van Nabil weinig van leerweg ondersteunend onderwijs, terwijl dit wel was toegezegd vanuit het basisonderwijs. Nabil heeft school nooit leuk gevonden, maar ik merk dat onze hulp aan hem zijn vruchten afwerpt. Alleen zijn de stapjes erg klein.

Een pleegzorgbegeleider